پارگی مینیسک زانو چطور اتفاق می افتد؟

درد‌های زانو از رایج‌ترین انواع درد‌های مفصلی و استخوانی می‌باشند. زانو درد به علت‌های مختلف به وجود می‌آید. یکی از عوامل آسیب دیدگی و درد‌های زانو، پارگی مینیسک زانو است. در ادامه به صورت کامل به توضیح پارگی مینیسک زانو می‌پردازیم.

پارگی مینیسک زانو چیست؟

یکی از آسیب‌های رایج زانو، پارگی مینیسک می‌باشد. مینیسک از جنس غضروف بوده و قطعه‌ای می‌باشد که به شکل C انگلیسی دیده می‌شود. مینیسک همچون یک بالشتک مابین استخوان ران و درشت نی قرار گرفته است. در هر مفصل زانو دو عدد مینیسک قرار گرفته است. این مینیسک‌ها حین چرخاندن زانو و انجام فعالیت‌هایی که زانو تحت فشار قرار می‌گیرد، ممکن است صدمه ببینند و حتی پاره شوند.

یک حرکت چرخشی آنی در زمین بسکتبال ممکن است موجب پارگی مینیسک زانو شود. با این حال، تنها ورزشکاران پارگی مینیسک را تجربه نمی‌کنند بلکه ممکن است این اتفاق برای شما هم بیفتد. بلند شدن از روی زمین به طور آنی به خصوص اگر پیش از آن تمام وزن خود را روی زانو قرار داده باشید، منجر به پارگی مینیسک می‌شود.

پارگی مینیسک در اصل موجب احساس درد، سفتی و تورم در قسمت زانو می‌شود. همین طور این امکان وجود دارد که احساس مسدود شدن در حرکت زانو داشته باشید و در کشیدن کامل زانوی خود دچار مشکل شوید.با انجام فعالیت‌هایی که موجب تقویت عضلات پا می‌شوند یا با به کار بردن روش‌های مناسب در موقع فعالیت‌های ورزشی یا تماسی می‌توانید از این آسیب زانو جلوگیری کنید.

گزینه‌های درمانی این بیماری می‌توانند بر اساس شدت آسیب دیدگی شما، از روش‌های درمانی خانگی همچون استراحت و به کار بردن کمپرس یخ تا جراحی سرپایی، متغیر باشند. در نهایت این پزشک متخصص ارتوپد است که در مورد نوع درمان مناسب شما بر اساس شدت پارگی مینیسک تصمیم می‌گیرد.

علائم پارگی مینیسک زانو چیست؟

پارگی مینیسک زانو با یک سری علائم خود را نشان می‌دهد که این علائم عبارتند از:

• درد زانو، هنگام لمس ناحیه آسیب ‎دیده و چرخاندن زانو
• ورم و التهاب یا سفتی زانو
• مشکل در حرکت دادن زانو یا عدم توانایی حرکت آن
• عدم تحمل وزن بدن
• احساس گرفتگی زانو و عدم امکان صاف کردن آن

علل پارگی مینیسک زانو

اغلب، پارگی مینیسک به علت آسیب دیدن زانو به وجود می‌آید و معمولا به خاطر حرکات ناگهانی زانو موقع نشستن یا افتادن هنگام فعالیت‌های ورزشی ایجاد می‌شود. بعضی از ورزش‌هایی که موجب افزایش خطر ابتلا به آسیب دیدگی مینیسک می‌شوند شامل موارد زیر می‌باشند:

• فوتبال
• بسکتبال
• بیسبال
• اسکی
• کشتی

ولی آسیب دیدگی‌های مینیسک امکان دارد به دلیل تغییرات دژنراتیو یا همان تغییرات ناشی از سایش هم ایجاد شوند. با بالا رفتن سن افراد، مینیسک آن‌ها ضعیف و شکننده‌تر شده و آسیب می‌بیند. حرکات روزمره مانند بلند شدن غلط از پشت صندلی قادر است صدمه‌ای را ایجاد نماید که سبب ایجاد پارگی و آسیب دیدگی مینیسک می‌گردد.

راه‌های تشخیص پارگی مینیسک زانو

پزشک شما بعد از گرفتن شرح حال و معاینه زانوهای شما از روش‌های تصویر برداری استفاده می‌نماید، چراکه اکثر مشکلات دیگر زانو هم علائم مشابهی ایجاد می‌نمایند. راه‌های تشخیص مینیسک زانو شامل موارد زیر می‌باشند:

• رادیوگرافی ساده : درست است که رادیوگرافی ساده پارگی مینيسک را نشان نمی‌دهد، امکان دارد علت‌های دیگر درد زانو مثل آرتروز را نشان دهد.
• تست پارگی مینیسک زانو : از دیگر راه‌های تشخیص پارگی مینیسک زانو، استفاده از تست‌های بالینی می‌باشد.
• عکس ام آر آی پارگی مینیسک زانو : بافت‌های نرم زانو مثل مینیسک را ام آر آی بهتر نشان می‌دهد.

انواع پارگی مینیسک زانو

برای برگزیدن نوع درمان نوع پارگی مینیسک اهمیت بیشتری دارد. بر اساس محل و شدت جراحت، آسیب دیدگی مینیسک زانو فرق می‌کند و به چند دسته گوناگون تقسیم بندی می‌شود. علاوه بر نوع پارگی یا آسیب دیدگی مینیسک، فاکتورهای دیگری هم وجود دارند که نوع درمان را مشخص می‌کنند. در این قسمت تنها ۶ مورد از رایج‌ترین انواع پارگی مینیسک زانو را بیان می‌کنیم.

پارگی‌های درون مینیسکی یا پارگی‌های ناکامل: پارگی‌های درونی نسبی بسیار شایع می‌باشند و معمولاً این نوع پارگی، نشانگر بروز نخستین تغییرات دژنراتیو در مینیسک زانو می‌باشد.

پارگی شعاعی: پارگی‌های شعاعی نوع دیگری از رایج‌ترین پارگی‌های مینیسک زانو می‌باشند. این نوع پارگی در ناحیه بدون رگ مینیسک اتفاق می‌افتد که در این قسمت خونرسانی بهتری وجود ندارد. به همین خاطر توانایی کمی برای بهبودی خود دارد. بنابراین پارگی شعاعی مینیسک به طور معمول نیاز به جراحی و مداخله پزشکی دارد.

پارگی عرضی: نوع دیگری از آسیب مینیسک زانو پارگی عرضی می‌باشد که برعکس پارگی شعاعی، خیلی راحت ترمیم می‌گردد.

پارگی فلپ: این نوع پارگی مینیسک زانو شکل دیگری از آسیب زانو می‌باشد که خیلی کم اتفاق می‌افتد. اگر این نوع پارگی موجب قفل شدن زانو گردد، نیاز به جراحی خواهید داشت.

پارگی پیچیده: پارگی پیچیده مینیسک نوع دیگری از پارگی مینیسک زانو می‌باشد که شامل مجموعه‌ای از چند نوع پارگی است. بنابراین بخاطر ماهیت پیچیده این نوع پارگی، زانو توانایی کمی در بهبودی خود دارد. همچنین جراح متخصص به طور معمول مجبور است ناحیه آسیب دیده مینیسک را خارج نماید.

پارگی باکت هندل: این نوع پارگی فرم وسیعی از پارگی عرضی می‌باشد که چون آسیب بسیار گسترده می‌باشد، حرکات طبیعی زانو را دچار مشکل می‌کند. به طور معمول این نوع آسیب به جراحی نیاز دارد.

راه‌های پیشگیری از پارگی مینیسک زانو

اگر ورزش‌های منظم انجام دهید عضلات پای شما تقویت می‌گردد و از این راه دچار پارگی مینیسک نخواهید شد. این کار کمک می‌کند تا مفصل زانوی شما از صدمه دیدن در امان بماند.

موقع انجام فعالیت‌هایی که ممکن است احتمال خطر آسیب دیدگی را افزایش دهد، می‌توانید از وسایل محافظتی موقع ورزش همچون بریس یا زانوبند برای حمایت از زانو خود به کار ببرید. همواره موقع ورزش یا انجام کارهایی که ممکن است مفصل زانوی شما را تحت فشار قرار دهد، از یک شکل بدنی درست استفاده نمایید. قبل از ورزش نکات زیر را رعایت کنید:

• پیش از ورزش خود را گرم نمایید و ورزش‌های کششی خفیفی انجام دهید.
• بند کفش‌های خود را به طور صحیح ببندید.
• از وسایل مناسبی همچون کفش‌های ورزشی که برای انجام فعالیت شما طراحی گردیده‌اند، استفاده نمایید.
• شیوه درست انجام روش‌های ورزشی خود را یاد بگیرید.
• زیر نظر یک مربی، فعالیت‌های ورزشی حرفه‌ای خود را انجام دهید.
• بعد از گذشتن سن ۳۰ سالگی و با بالا رفتن سن لازم است نکات گفته شده را خیلی بیشتر رعایت کنید.

راه‌های درمان پارگی مینیسک زانو

شدت و محل پارگی در تعیین برنامه‌ درمان تاثیر گذار هستند. بر فرض مثال، یک سوم بیرونی مینیسک جریان خون بیشتری نسبت به بافت داخلی دارد و آسیب‌‌ها در این ناحیه سریع‌‌تر بهتر می‌شوند چراکه خون مواد مغذی را برای بهبود بافت آسیب دیده به آن‌جا حمل می‌‌نماید.

سابقه‌ی پزشکی بیمار، میزان فعالیت ورزشی فرد و تمایل او برای بازگشت به ورزش در نظر گرفته می‌شود. گزینه‌‌های درمان پارگی مینیسک زانو شامل موارد زیر می‌باشند:

تزریق پی آر پی

درمان پارگی مینیسک با پی آر پی بسیار تاثیرگذار است. با توجه به اینکه مینیسک عمیق جریان خون ندارد، تزریق پی‌ آر پی، دسترسی پلاکت به محل آسیب را ممکن می‌سازد. در صورتی که تزریقات کاملا مؤثر باشند، می‌‌توانند جایگزینی برای جراحی باشند.

استراحت

از فعالیتی که موجب آسیب می‌شود باید برای مدتی دوری کنید. پزشک امکان دارد توصیه کند که بیمار برای پیشگیری از وارد شدن وزن روی پا از عصا استفاده نماید. برای کاهش تورم، می‌بایست موقع استراحت خم شده و پای خود را بالا‌تر از قلب قرار دهد.

یخ

استفاده از کمپرس یخ قادر است به کاهش ورم و درد زانو کمک نماید. پا را بالاتر از سطح بدن قرار داده، کیسه یخ را درون یک حوله بپیچید و کیسه یخ پیچیده در حوله را هر بار 15 دقیقه روی ناحیه آسیب دیده زانو بگذارید. این کار را ۴ الی ۵ بار در روز انجام دهید. در صورتی که کیسه یخ بیشتر از اندازه سرد باشد و موجب ایجاد درد گردد، بلافاصله آن را بردارید.

حرکات اصلاحی

زمانی که شما تایید پزشک را برای شروع ورزش دارید، می‌‌‌توانید بعضی از حرکات اصلاحی را امتحان نمایید تا قدرت و ثبات بعد از پارگی مینیسک را بالا ببرید.

دکتر توانبخشی برای درمان پارگی مینیسک زانو

درمان پارگی مینیسک زانو توسط متخصص طب فیزیکی و توانبخشی می‌تواند بهبود و تسریع درمان را به ارمغان آورد. دکتر هدی جزایری به عنوان یک متخصص در این حوزه، به کمک تکنیک‌های پزشکی، برای درمان پارگی مینیسک زانو به بیماران خود کمک می‌نماید و با تجربه و دانش خود به بهترین شکل به درمان این نوع از آسیب‌های زانو می‌پردازد و به بیماران خود کمک می‌کند تا به سرعت به حالت قبلی خود برگردند.